ความเป็นเพศหญิงกับเรื่องกีฬา

            ทุกครั้งเมื่อมีมหกรรมการแข่งขันกีฬาต่างๆ ไม่ว่าจะซีเกมส์ โอลิมปิก เอเชียนเกมส์ ฯลฯ สิ่งหนึ่งที่เราเห็นนอกจากประเด็นการเชียร์นักกีฬาไทยทั้งหมดแล้ว เรายังเห็นบทบาทของเพศหญิงในการลงแข่งกีฬาประเภทต่างๆ ซึ่งจำนวนไม่ลดหลั่นไปกว่าผู้ชาย หากมองตามภาพลักษณ์แบบผิวๆ แล้ว ก็เห็นว่าน่าชื่นชมไม่น้อย

            ยิ่งเมื่อนักกีฬาหญิงประสบความสำเร็จมากขึ้น วาทกรรมหนึ่งที่มักผุดขึ้นมาให้ได้ยินกันคือ หญิงไทยเก่งไม่แพ้ชาย หญิงชายเท่าเทียม และอื่นๆ ที่มีลักษณะประมาณนี้ ซึ่งสะท้อนได้ว่าที่ผ่านมาประเทศของเราอาจยังมองผู้หญิงด้อยกว่ามาโดยตลอด แม้นายกฯ หญิงคนแรกของเราจะผงาดขึ้นทำหน้าที่อย่างสวยงามแล้วก็ตาม

            อย่างไรก็ตาม ลองวิเคราะห์เจาะลึกถึงรายละเอียดในเรื่องนี้ดู ผมค้นพบรอยแยกอะไรบางอย่าง

            ไม่ใช่รอยแยกทางกายภาพแบบนั้น (อย่าคิดลึก) ผมหมายถึงเรื่องความลักลั่นระหว่าง “เพศ” (Sex) และ “ความเป็นเพศ” (Gender)

            อธิบายง่ายๆ คร่าวๆ เลยว่า “เพศ” หรือ  Sex หมายถึงเพศทางกายภาพ ซึ่งมีสองเพศเท่านั้นคือชายและหญิง ตัดสินจากลักษณะของโครงสร้างร่างกายและอวัยวะ ส่วน “ความเป็นเพศ” หรือ Gender นั้นคือเพศตามการรับรู้ทางจิตวิทยาของคนๆ นั้น อาจมีมากกว่าหญิงและชาย คือเป็นเกย์ ทอม และอื่นๆ

            คำถามคือหากจะพูดถึงความเท่าเทียมระหว่างสองเพศ เราจะใช้เซ็กส์ หรือเจ็นเดอร์ ?

            จำได้ว่าครั้งหนึ่ง มีการแข่งขันฟุตซอลหญิง ซึ่งทีมจากไทยทำผลงานได้อย่างน่าประทับใจ ยังผลให้เกิดกระแส “หญิงไทยไม่แพ้หญิงใดในโลก” ขึ้นมา ฟังดูน่าสนใจ

            ผมจึงลองติดตามชมเกมดูสักครั้งว่าหญิงไทยของเราจะฝีเท้าร้ายกาจเพียงใด แล้วพวกเธอก็ทำให้ผมอึ้งไม่น้อย

            เปล่า เรื่องฝีเท้านั้นเก่งกาจแน่นอน แต่ไม่ถึงกับอึ้ง ที่ต้องตะลึงคือ หากใช้มาตรวัดด้วย “ความเป็นเพศ” เธอพวกนี้ล้วนไม่ใช่ผู้หญิง

            ครับ ทอมทั้งทีม (อาจไม่ทั้งทีม แต่เพื่ออรรถรส ขอเหมารวมเล็กๆ)

            สำหรับผมเองก็เคยมีประสบการณ์ใกล้ชิดกับเรื่องเช่นนี้อยู่ ครั้งหนึ่ง เพื่อนของพ่อรับงานเป็นโค้ชให้กับทีมฟุตบอลหญิงโรงงาน และชักชวนผมพร้อมพรรคพวกให้เป็นคู่ซ้อม สิ่งที่เห็นก็คล้ายกรณีฟุตซอลหญิงไทย คือผู้เล่นส่วนใหญ่เป็นทอม ซึ่งผมรู้ได้อย่างไรนะรึ เพราะหวานใจของพวกเธอ (หรือพวกเขาดี) ที่มานั่งเชียร์ข้างสนามนั้นแต่ละคนก็งามแท้ จนผู้ชายอย่างเราๆ เกิดตะขิดตะขวงขึ้นมาอย่างห้ามไม่ได้

            ดังนั้นความภูมิใจในฐานะ “เพศหญิง” จากฝีเท้าสาวหล่อเหล่านี้ จึงสะกิดใจ (ที่ไม่ใช่นามสกุลของป๋อ ณัฐวุฒิ) ของผมอย่างแรง

            เปล่า ผมไม่อาจล่วงล้ำกล่าวหาสาวห้าวเหล่านี้ได้หรอก ผมชื่นชมพวกเขา (หรือเธอดี โอ๊ย..) เสียด้วยซ้ำที่มีความสามารถในด้านที่ต้องใช้ทักษะและความแข็งแรงของร่างกาย ซึ่ง “เพศหญิง” นั้นบอบบางกว่าเพศชายโดยธรรมชาติอยู่แล้ว เพียงแต่ผมอยากเห็นความภาคภูมิใจที่เกิดจากบทบาทความสามารถด้านกีฬาจาก “ความเป็นเพศหญิง” ที่มากกว่านี้

            ความเป็นเพศหญิงที่เป็น “หญิง” อย่างแท้จริง แต่งตัวแบบผู้หญิง ใส่กระโปรง แต่งหน้าทาปาก หรือทำกับข้าวเป็นแม่ศรีเรือน อะไรแบบนั้น ซึ่งอาจต้องยอมรับว่าวงการกีฬาไทยไม่ได้ขาดแคลน เพียงแต่อาจจะยังน้อยเกินไปในความรู้สึกของผม จากการได้รับชมฟุตบอลหญิง หรือนักกีฬาหญิงของประเทศอื่นหลายประเทศ ซึ่งพิจารณาในเวลาสั้นๆ แล้วตัดสินได้ว่าพวกเธอล้วนมีความเป็นเพศหญิงที่ไม่ใช่เพียงร่างกาย

            อาจด้วยวัฒนธรรมรักนวลสงวนตัวหรือเปล่าไม่ทราบ ที่ปลูกฝัง ยึดโยงหญิงไทยให้เติบโตผ่านประวัติศาสตร์มาด้วยความอ่อนโยน นอบน้อม ไม่ห้าวแข็ง จนถึงปัจจุบันก็ยังคงหลงเหลือ ติดพันในวิธีคิดของหลายๆ คน โดยที่ไม่มีใครรู้ตัวด้วยซ้ำ

            กับด้าน “หญิงห้าว” ที่มักมีบทบาทในเรื่องของกีฬามากกว่า ก็อธิบายได้ไม่ยากว่า หากเปรียบเทียบให้พวกหล่อน (ไม่รู้จะใช้เธอหรือเขา หล่อนซะเลย) มีความคิด พฤติกรรม ความรู้สึกเข้าใกล้เพศชายแล้ว ก็ไม่แปลกที่จะอยากเล่นกีฬา หรือทำกิจกรรมที่ผู้ชายส่วนมากนิยม

            ผมไม่ได้ต่อต้านหากใครมองว่าจะทอมหรือไม่ทอม ก็เป็นเกียรติและความภูมิใจต่อเพศหญิงได้ หรือยึดคติว่า “หญิงไทยไม่แพ้ชายใดในโลก” เมื่อทีมฟุตซอลหญิงผมสั้นทำผลงานได้ดี แบบนั้นดีแล้วครับ เพราะไม่แน่ว่าภายในจิตใจของผู้ที่เกิดมาเป็น “สาวห้าว” ก็น่าจะมีแง่มุมบางอย่างที่แสดงออกถึง “ความเป็นเพศหญิง” อยู่บ้าง

            แต่ที่ต้องตั้งข้อสังเกตเพราะหากเทียบในตรรกะเดียวกันแล้ว “เพศชาย” ที่มี “ความเป็นเพศหญิง” ก็ต้องถูกนับรวมไปเป็นความภาคภูมิใจของเพศชายทั้งประเทศ เวลาพวก... (เขา/ เธอ/ หล่อน) สร้างวีรกรรมน่ายกย่องอะไรบางอย่าง

            เราอาจได้ยินว่า

            “ชายไทยเต้นอาโกโก้เก่งไม่แพ้ผู้หญิง”

            “ชายไทยแต่งหน้าเทพไม่แพ้ผู้หญิง”

            ฟังดูสยิวครับ

            เพราะคนเหล่านี้ไม่ต้องการให้นับตัวเองเป็นเพศชาย

            กับฝ่ายสาวห้าว ผมไม่แน่ใจว่าต้องการให้นับตัวเองเป็นผู้ชายหรือไม่ แต่ไม่ควรต้องการให้ตนเองเป็นหญิง จริงไหม ?

            ดังนั้นวลีว่า “หญิงไทยเก่งไม่แพ้ผู้ชาย” น่าจะมาจากผลงานของ “ความเป็นเพศหญิง” วลีดังกล่าวจึงจะสามารถดังได้อย่าเต็มเสียง ซึ่งไม่รู้ว่าเมื่อไร

            เพราะขนาดเหรียญเงินโอลิมปิกเหรียญแรกของไทยในปีนี้ “น้องแต้ว” นักยกน้ำหนักหญิงในทรงผมห้าว ก็อาจนับไม่ได้ว่าเป็น “หญิง” เต็มตัว...

            อะไรนะ! แม่น้องแต้วยืนยัน 100 เปอร์เซ็นต์ว่าน้องแต้วเป็นผู้หญิง…

            มีรูปถ่ายสมัยเด็กที่แต่งชุดหญิงไทยถือป้ายประจำโรงเรียนด้วย*...

            หญิงไทยไม่แพ้ชายใดในโลกจริงๆ ครับ

*ภาพอ้างอิง

http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1343734224&grpid=01&catid=01

คาเมะคุง